|
FARANJİT ( PHARYHGİTİS)
Farenjit, farinks adı(yutağın) verilen boğaz kısmının iltihabıdır. Kış aylarında en sık karşılaştığımız hastalıklar arasında yer alan farenjit , sıklıkla boğaz ağrısı veya boğaz yangısı olarak anılır.Hemen hemen herkes az ya da çok farenjit geçirir.
Farenjit Belirtileri
- Boğazda ağrı, yanma, kuruluk hissi, kaşınma,
- Yutkunurken zorlanma.
- Öksürük,
- Ateş, ses kısılması,
- Halsizlik, yorgunluk,
- Burnun akması,
- Toz ve yiyeceklere karşı hassasiyet gelişiyor,
Akut Farenjit Belirtisi :
Hastanın şikayetleri daha belirgindir. Boğaz ağrısı, yutkunma zorluğu, boğazda kuruluk,yanma veya kaşınma hissi, ateş, öksürük gibi şikayetler olur. Burun tıkanıklığı, burun akıntısı, baş ağrısı, halsizlik, kırgınlık, ses kısıklığı gibi şikayetlerde görülebilir. Akut farenjit herkesde görülebilir
Kronik Farenjit Belirtisi :
Kronik farenjit te ateş, halsizlik ve kırgınlık gibi şikayetler belirgin olarak görülmez.Boğaz ile ilgili şikayetler daha hafiftir ama bu şikayetle hiç kaybolmaz ve yahut sık sık ortaya çıkar. Boğazda kuruluk hissi, gıcık, yanma, kuruluk, yabancı cisim hissi, takılma, hafif yutkunma zorluğu gibi şikayetler olur.Gıcık öksürüğü şeklinde bir öksürükte eşlik edebilir. Hastalar boğazını temizleyerek rahatlayacakları hissine kapılırlar ve sürekli temizleme hareketi yaparlar. Ancak bu çoğu zaman boğazı daha fazla tahriş etmeye neden olur.
Sebepleri:
Boğazın arka kısmı mikroplara, toza, ısıya karşı hassastır. Hem akut farenjit hem de kronik farenjit ' in nedenleri birbirine benzese de arada küçük farklar bulunur.
Kronik farenjit ' te virüsler rol oynamasına rağmen genellikle bogazı tahriş edici bir faktör vardır. Sigara ve alkol kullanımı, kuru hava, aşırı sıcak ya da soğuk yiyecekler ve asitli içecekler sebep olabilir. Bir de burun tıkandığında farenjitin olması iyice kolaylaşır.
Akut farenjit te ise sebep genelde virüs ya da bakteridir. Yine tahriş edici nedenler de farenjit ' in oluşmasında rol oynar. Mevsimler, farenjit oluşumunda etkendir. Kapalı ortamlarda görülme sıklığı fazladır.
Faranjit ' den Korunma Yolları:
Farenjit ' den korunmak için sigara bırakılmalı, aşırı sıcak ve soğuk yiyeceklerden kaçınılmalıdır. Boğazı temizlemek de tahriş edici olduğu için yapmamak gerekir. Tozlu ve kirli ortamlardan, kapalı yerlerden uzak durulmalıdır. Elleri sık yıkamak enfeksiyonu önlemeye yardımcıdır. Eğer alerjiniz varsa buna neden olan şeylerden korunmalısınız. Mide asidinin boğaza kaçtığı reflü gibi bir sorununuz varsa çay, kahve, alkol, kola gibi içecekleri azaltmak. Düzgün bir yaşam, düzenli yapılan spor ve vitaminsiz kalmamak Farenjit ' den korunmayı sağlayan durumlardır.
Farenjit Tedavisi:
Farenjit için Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar;
- Uykusuz kalmamak , yorgun düşülmemeli.
- Yatmadan ağız gargarasıyla temizlik yapmak dişleri fırcalayarak agızda bakteri oluşturacak yemek artıklarını siş aralıklarından temizlemek.
- Gece uyuduğunuz odada kalorifer varsa, odayı mutlaka nemlendirin, kalorifer peteğine su askısı takın, odanın nemli durmasını sağlayın.
- Sigara ve alkol almamak , Koyu çay ve kahveden ve asitli içecekler den kaçınmak.
- Tozlu yerlerde ve kirli havada bulunmamak
- Aşırı sıcak ve soğuk gıda almamak , Bol Baharatlı, acı yemeklerden ve Kabuklu bogazı tarhiş edici yiyeceklerden kacınmak
- Üşümemeye çalışmak
- Bol, bol sıvı alın, terli iken korunmaya dikkat edin.
- Alerjiye neden olan faktörlerden uzak kalmak , hangi maddeye karşı alerjiniz olduğunuzu mutlaka öğrenin, alerjinin arttığı dönemlerde, faranjitin azması muhtemel, bu nedenle alerjinizi kontrol altında tutun.
- Vitamin gereksinimlerini karşılamak , özellikle c vitamin.
- Ağız yoluyla değil burundan nefes almak, cünkü agız direk olarak ortam daki tozu ve bakterileri bogaza göndermekte, burun ise toz ları süzer ve soludugumuz havayı nemlendirerek cigerlerimize göndermekte.
- Boğazı temizlemeye çalışmamak
Farenjit tedavisine başlanırken ilk önce hastanın "boğaz Kültürü" alınıyor , bu kültür sayesinde hastalığın mikrobik olup olmadığı belirlenir.
Akut Farenjit ' in Tedavisi:
Akut farenjit te sıcak sifalı çay içilmesi iyi gelir. Akut farenjite virüslerin neden olduğu düşünüldüğünde antibiyotik verilmesi gerekli değildir. Ancak sıklıkla virüslerin yaptığı iltihaba bakterilerde eklendiğinden antibiyotikler hastalığın iyileşme süresini kısaltmaktadırlar. Antibiyotiklerin yanısıra, ağrı kesici-ateş düşürücü ilaçlar, alerji düşünülen hastalarda antihistaminikler, burun açıcı spreyler, öksürük kesiciler ve ağız gargaraları (tuzlusu ile gargara olabilir) kullanılabilir.
Kronik Farenjit ' in Tedavisi:
Kronik farenjit için tedavi uzun sürer.Tedavide niçin kronik farenjit olunduğu araştırılır.Kronik farenjit e sebep olan etkenlerden uzak durulmalıdır. Farenjit adaçayı, hatmi, ve papatya çayı içilmesi azda olsa rahatlatıcı özeliklere sahiptir. Kronik farenjitin tedavisi oldukça zordur. Hastanın bazı durumlara dikkat etmesi gerekmektedir. Ancak yine de kronik farenjit çoğu zaman tam olarak ortadan kaldırılamaz. Tedaviyi belirlemek için kronik farenjiti ortaya çıkaran başka bir faktör olup olmadığına bakılmalıdır. Eğer bulunursa önce onun tedavisi gerekir.
Muzmin Farenjit insanda bir anda oluşmuyor belli süreç içerinsinde oluşmaktadır, tedaviside uzun süreli geçmektedir hastalık kendisini 45-50 günde tekrarlayabilir.