 |
 |
AKCİĞER KANSERİ NEDİR:
Akciğerin yapısında bulunan hücrelerden köken alan tümörlerdir.Tümü akciğer kanseri olarak değerlendirilsede köken aldığı hücreye göre tedavi şekli ve sonuçları değişmektedir. Akciğerin yapısındaki hücrelerden birinin kontrolsüz ve sınırsız bir şkilde çoğalmasıyla ortaya çıkan tümördür
Erkek nüfusta en sık görülen kanser türüdür ve kanserden ölümlerde ilk sırayı almaktadır.Kadınlar arasında sigara tüketiminin artmasına paralel olarak kadınlarda rastlanma sıklığı erkeklerde rastlanma sıklığına giderek yaklaşmaktadır.Genel olarak orta ve ileri yaş hastalığıdır.Genç yaşta çok seyrek rastlanır.
Akciğer kanserinin Türkiye’de de giderek artmakta olduğu kaydedilmiştir. Sağlık Bakanlığı istatistiklerine göre akciğer kanseri olguları Güney Marmara Bölgesi’nde 100.000’de 40’tır.
Akciğer kanseri nedenleri arasında en sık sebep olarak 1.sırayı almaktadır.Tütün içinde bulunan maddelerin akciğer kanseri deneysel olarak kanıtlanmıştır.100 akciğer kanseri vakasının 90 ı sigara bağımlısıdır.Tütüne başlama yaşı, sigara içilen senelerin uzunluğu, günlük içilen miktar, tütünün cinsi ve kalitesi akciğer kanserinin gelişiminde etkili faktörlerdir. Ayrıca tütünün sarıldığı kağıdın cinsi ve kalitesi, sigaranın filtreli olup olmaması, dumanı akciğerlere derine çekme, sigarayı sonuna kadar içme ve sigarayı sürekli ağızda tutma da hastalığa yakalanma riskini artıran faktörlerdir.Ailesel yatkınlık akciğer kanserine yakalanma riskini artırmaktadır.
2.Çevresel faktörler:
Bunların en iyi bilineni asbestozistir,toprağında astbest olan coğrafik bölgelerde mesotelioma denilen akciğer kanseri türü çok yaygın görülmektedir.
3-Hava kirliliği : Sanayileşme ile akciğer kanseri görülme sıklığı artmaktadır,sanayide kullanılan ve çevreye yayılan 3-4 benzpiren, 1-12 benzperilen, arsenik oksit, kömür kadranı, kömür tozları, petrol ve petrol türevi dumanlar ve radyoaktif maddeler kanser oluşum sıklığını artırır.
4. Radyoaktivite :Radyoaktivite diğer birçok kanser gibi akciğer kanserinede sebep olabilmektedir.Radyasyonun yüksek olduğu ortamlarda yaşayanların akciğer kanserine yakalanma oranları, diğer ortamlarda yaşayanlara oranla 2-3 kat daha fazladır.
5. Viral enfeksiyonlar : Papilloma virus ve Ebstein Barr virus'un yaptığı enfeksiyonlar akciğer kanseri sıklığını artırmaktadır.
6.Geçirilmiş akciğer hastalıkları(akciğer fibrozisi ) : Geçirilen akciğer hastalığı neticesinde meydana gelen bağ dokusu artışı kanser riskini artırabilmektedirBu hastalıklar; tüberküloz, kronik bronşit, bronşektazi, amfizem, enfarkt, kronik abse ve organize pnömoni.
7. Mesleki koşullar : Radyoaktif madde üretilen,asbest ile ilgili alanlarda, demir cevheri ocaklarında çalışanlarda akciğer kanseri görülme sıklığı normalden fazladır.
8- Diyetsel faktörler : Vitamin A, C ve E, karoten ve selenyum’un akciğer kanserini azalttığı yönünde bulgular vardır.
AKCİĞER KANSERİ ÇEŞİTLERİ:
Ayrım köken aldığı hücreye göre yapılır
Yassı Epitel Hücreli Akciğer Kanseri : Akciğer kanserlerinin yarısını oluşturur.Ameliyat edilebilir düzeyde yakalandığında tedavi şansı yüksektir.
2. Küçük Hücreli Akciğer Kanseri : Çok noktadan çıkabildiği ve erken sıçradığı için genellikle ameliyat şensı yoktur ve tedavi şansı azdır.
3. Büyük Hücreli Akciğer Kanseri : En az rastlanan akciğer kanseri titpidir.
4. Adenokanser : Akciğerin salgı yapan hücrelerinden kaynaklanır.Orta düzeyde yaşam şansı vardır.
AKCİĞER KANSERİ BELİRTİLERİ:
Bir kısmı tesadüfen yada cheq up esnasında tesbit edilir.genel olarak tipik bir bulgusu yoktur.
-Öksürük
-Balgam
-Kanlı balgam
-Göğüs ağrısı
-Nefes darlığı
-Zatüre
Tümör başka organlara yayıldığında buna ait bulgular çıkar
AKCİĞER KANSERİ TEŞHİSİ:
Görüntüleme yöntemlerinin gelişmiş olması sayesinde teşhis kısa sürede konulabilmektedir.
Akciğer filmi,tomoğrafi,manyetik resonans,akciğer sintigrafisi ile ön teşhis ve şüphe oluşturur.Bronkoskopi veya cilt üzerinden girilen iğne ile alınan parçanın patolojik incelemesiyle kesin teşhis konur.
Balgamın mikroskobik incelemesi teşhise yeterli olabilmektedir.
Bu yöntemlerle kesin teşhis konamadığında plevra biyopsisi, torakoskopi, mediastinoskopi, mediastinotomi, lenf bezi biyopsisi, torakotomi gibi daha girişimsel uygulamalarla kesin teşhis konur.
AKCİĞER KANSERİ TEDAVİSİ:
Araştırmalar sonucunda uygun vakalarda ameliyatla tümör çıkarılır.Cerrahi olarak tedavi edilemeyecek vakalara ışın tedavisi ve ilaç tedavisi (kemoterapi)uygulanır.
